Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım’da anayasacılık ve kadın hareketi üzerine yaptığı katkılarla anıldı

Boğaziçi Üniversitesi, her yıl olduğu gibi bu yıl da 10 Kasım Atatürk’ü Anma Günü’nde düzenlediği anma töreni ve konferansla Atatürk’ü andı. Bu yıl Atatürk devrimlerinin anayasacılık ve kadın erkek eşitliği üzerine katkılarının konuşulduğu konferansta Koç Üniversitesi Hukuk Dekanı Prof. Dr. Bertil Emrah Oder konuşmacı olarak yer aldı.

Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım'da anayasacılık ve kadın hareketi üzerine yaptığı katkılarla anıldı

09.05’te saygı duruşu ve ardından İstiklal Marşı’yla birlikte başlayan anma töreninde bu yıl Boğaziçi Üniversitesi Atatürkçü Düşünce Kulübü Başkanı Mert Can Yılmaz açılış konuşmasını gerçekleşti. Ardından söz alan Boğaziçi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Gülay Barbarosoğlu, “Demokratik parlamenter sistemden, eğitimin yaygınlaştırılmasına varıncaya kadar siyasetten günlük hayata bir çok alanda kendini gösteren bu kazanımlar arasında, bir kadın olarak beni ve hayatımı en çok etkileyeninin kadın hakları konusunda yaşandığını söylemeliyim” diyerek sözlerine başladı. Cumhuriyetin hem yapısal hem de kültürel bir dönüşüme öncülük ettiğini belirten Barbarosoğlu, bu değişimlerin en çetin yaşananının kadın erkek eşitliği konusunda olduğunu vurgulayarak cinsiyet eşitliği konusunda Atatürk’ün öncülüğünde gerçekleşen bu dönüşümlerin ancak hepimizin katkılarıyla sürdürülüp geliştirilebileceğini ifade etti.

Koç Üniversitesi Hukuk Dekanı Prof. Dr. Bertil Emrah Oder ise törenin ardından “Türkiye’de Modernleşme, Anayasacılık ve Kadınlar” başlıklı bir konuşma gerçekleştirdi. Bu araştırmaya Boğaziçi Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü’nün duayen hocası Prof. Dr. Nermin Abadan Unat onuruna hazırlanan bir kitap çalışmasıyla başladığını belirten Oder, Tanzimat döneminden günümüze anayasacılık tarihinde kadınların nasıl var olduğunu anlattı. Oder, kadınların Tanzimat döneminden itibaren modernleşme fikrinden etkilendiğini ve insan hakları üzerinden şekillendirdikleri taleplerini özellikle kadın yayınları ve dernekleri aracılığıyla ifade ettiklerini belirtti.

Cumhuriyet kurulduktan sonra yeni dönem yönetici kadrolarının ve elitlerinin kadın -erkek eşitliğini savunan bu modern fikirlerden etkilendiğini belirten Oder, hem kadın hareketindeki feministlerin hem de Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü ve Tunalı Hilmi Bey gibi isimlerin katkısıyla yeni anayasacılık faaliyetlerinde kadın -erkek eşitliğinin ilk somut adımlarının atıldığını belirtti. Özellikle seçme ve seçilme hakkının kadınlara tanınmasının Türkiye anayasa tarihi anlamında çok önemli bir eşik yarattığını söyleyen Oder, sadece kadınların pozisyonunu ele alan böylesi normatif bir anayasa değişikliğinin bir benzerinin daha Türkiye anayasa tarihinde yaşanmadığını belirtti.

Günümüzdeki anayasa değişikliği süreçlerine kadınların dahiliyetinden de bahseden Oder, bugünün kadın hareketine baktığımızda artık sadece toplumsal cinsiyet eşitsizliğinden değil dünyadaki diğer eşitsizlik türlerine karşı da ses çıkarıldığını görebileceğimizi belirtti. Oder, bu sesin yeni anayasa sürecinde önemli olduğunu söyleyerek sözlerine son verdi.